મુંબઈના મહત્ત્વના ગણાતા ગોરેગાંવ-મુલુંડ લિંક રોડ (GMLR) પ્રોજેક્ટના નિર્માણ કાર્યને લઈને પર્યાવરણને લઈને ચિંતા વધી ગઈ છે. આ પ્રોજેક્ટના માર્ગમાં આવતા કુલ 1,524 વૃક્ષો પ્રભાવિત થવાના છે, જેમાંથી બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (BMC) દ્વારા 695 વૃક્ષો કાપવાની અને 666 વૃક્ષોનું પુનઃરોપણ (ટ્રાન્સપ્લાન્ટ) કરવાની દરખાસ્ત મૂકવામાં આવી છે.
BMCના અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર, આ પ્રોજેક્ટના રૂટમાં કુલ 1,524 વૃક્ષો આવે છે, જેમાંથી 695 વૃક્ષોને કાપવા પડશે અને 666 વૃક્ષોનું સ્થળાંતર કરવું પડશે. આ ઉપરાંત, કેટલાક વૃક્ષો એવા પણ છે જે માત્ર ‘ઇન્ફ્લુએન્સ ઝોન’ (પ્રભાવિત વિસ્તાર)માં આવે છે અને કદાચ તેને સીધી અસર નહીં થાય, છતાં સાવચેતીના ભાગરૂપે તેમની પણ ગણતરી કરવામાં આવી છે. મોટાભાગના પ્રભાવિત વૃક્ષો ‘સુભાબુલ’ જાતિના છે.
પ્રોજેક્ટનો ચોથો તબક્કો અને કાનૂની પ્રક્રિયા
GMLR પ્રોજેક્ટના ફેઝ-IV હેઠળનું બાંધકામ નાહુર ROB (રેલવે ઓવરબ્રિજ)થી શરૂ થઈને પૂર્વીય દ્રુતગતિ માર્ગ (Eastern Express Highway) પરથી પસાર થઈને ಐरोલી (Airoli) તરફ જશે.
આ મામલે BMCના GMLR બ્રિજ વિભાગના એક્ઝિક્યુટિવ ઇજનેર દ્વારા દરખાસ્ત રજૂ કરવામાં આવી છે. મ્યુનિસિપલ તંત્ર દ્વારા મહારાષ્ટ્ર (શહેરી વિસ્તારો) વૃક્ષ સંરક્ષણ અને જતન અધિનિયમ, 1975 (જાન્યુઆરી 2025 સુધીના સુધારા મુજબ) ની કલમ 8(f) હેઠળ જાહેર નોટિસ બહાર પાડીને જાહેર જનતા પાસેથી આ પ્રસ્તાવ પર સાત દિવસની અંદર વાંધા અને સૂચનો મંગાવવામાં આવ્યા છે.
NGOs દ્વારા ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત
આટલી મોટી સંખ્યામાં વૃક્ષો કાપવા અને ખસેડવાના નિર્ણય સામે પર્યાવરણવાદીઓમાં રોષ જોવા મળી રહ્યો છે. NGO ‘વોચડોગ ફાઉન્ડેશન’ (Watchdog Foundation) દ્વારા BMCને પત્ર પાઠવીને ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે આટલી મોટી માત્રામાં વૃક્ષોનો વિનાશ મુંબઈના પર્યાવરણ અને ઇકોલોજીકલ બેલેન્સ માટે અસહ્ય અને ભરપાઈ ન થઈ શકે તેવું નુકસાન સાબિત થઈ શકે છે.
સંસ્થાએ પત્રમાં જણાવ્યું છે કે, “વિકાસ ક્યારેય એવા ભોગે ન હોવો જોઈએ જે આપણા જીવનને ટકાવી રાખતી પર્યાવરણીય વ્યવસ્થાને જ નષ્ટ કરી નાખે. સેંકડો વૃક્ષો ગુમાવવાથી જૈવવિવિધતા, હવાની ગુણવત્તા, શહેરી તાપમાન અને મુંબઈવાસીઓના જીવનની ગુણવત્તા પર વિપરીત અસર પડશે.”
ટનલ ખોદકામ અને પ્રોજેક્ટની સમયમર્યાદા
બીજી તરફ, સંજય ગાંધી નેશનલ પાર્ક (SGNP) ની નીચે તૈયાર થઈ રહેલી GMLRની જોડિયા ટનલ (Twin Tunnels) માટેનું ખોદકામ 183 મીટર આગળ વધી ચૂક્યું છે અને BMC દ્વારા આ કામની ગતિ વધુ ઝડપી બનવાની અપેક્ષા છે. આ ટનલ માટેની બીજી ટનલ બોરિંગ મશીન (TBM) જેનું નામ ‘વિહાર’ છે, તેણે તેનું સાઈટ એસેપ્ટેન્સ ટેસ્ટ પૂર્ણ કરી લીધું છે, જેના કારણે ખોદકામનું કામ વધુ વેગ પકડે તેવી શક્યતા છે.
ગોરેગાંવ અને મુલુંડ વચ્ચે સીધો પૂર્વ-પશ્ચિમ સંપર્ક પૂરો પાડતી આ જોડ ટનલનો લક્ષ્યાંક ફેબ્રુઆરી 2029 સુધીમાં પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ કરવાનો છે. આ પ્રોજેક્ટ પૂરો થવાથી હાલના ઉત્તર-દક્ષિણ માર્ગો પરનું ભારણ ઘટશે અને શહેરના ઉત્તરીય છેડાની આસપાસનો લાંબો ફેરો ખાતો રસ્તો ટૂંકો બનશે.
Join Gurjarbhoomi Whats App Community by clicking the link follows… https://chat.whatsapp.com/InDRknMaSTQCOE24MRAoPg
For more details… Contact 9322529232 / 9324483455
Follow us on Instagram & Facebook by clicking the logo below…
About the Author
